Bewoners De Fier: 'We zijn helemaal niets opgeschoten'
Bewoners verdiepten zich zelf in het Besluit bouwwerken leefomgeving en stellen dat op de vluchtroutes helemaal geen fietsen en fatbikes mogen staan. Een gemeentelijke controle overdag trof echter weinig obstakels aan — 's avonds, als bewoners thuis zijn, is dat volgens hen een heel ander beeld. 'We hebben de directeur gemeld, de teamleider gemeld, de handhaver gemeld en een klacht ingediend', zegt een bewoner. 'Elke route hebben we inmiddels bewandeld.'
Ruim een half jaar nadat bewoners van wooncomplex De Fier op Zeeburgereiland aan de bel trokken over brandveiligheid, overlast en een gevoel van onveiligheid, klinkt opnieuw frustratie. Volgens bewoners staan nog altijd regelmatig fietsen en fatbikes op de galerijen, terwijl deze onderdeel zijn van de vluchtroute. Ook na herhaalde meldingen bij woningcorporatie De Alliantie en de gemeente zien zij nauwelijks verbetering. ‘We zijn eigenlijk helemaal niets opgeschoten.’
AMS Oost schreef in februari voor het eerst uitgebreid over de problemen in het complex aan de Eef Kamerbeekstraat. Bewoners wezen toen onder meer op defecte deurdrangers en vluchtdeuren, brandblussers die volgens hen niet tijdig waren gecontroleerd en galerijen die vol stonden met fietsen en fatbikes. Ook speelden inbraken, ongewenste bezoekers in het gebouw en een breder gevoel van onveiligheid.
De situatie kwam vervolgens meerdere keren aan de orde in de stadsdeelcommissie Oost. De Alliantie liet destijds weten bewoners actief te verzoeken de galerijen vrij te houden van fietsen en andere obstakels. Voor brandveiligheid en de algemene ruimten wees de woningcorporatie ook op de verantwoordelijkheid van de Vereniging van Eigenaars.
Fietsen nog altijd op galerijen
Volgens bewoners heeft dat tot nu toe onvoldoende resultaat opgeleverd. ‘Er hangen pictogrammen, er zijn borden geplaatst en er zijn brieven verstuurd. Daar blijft het bij’, zegt een van hen. ‘Maar de fietsen en fatbikes staan er nog steeds.’
Bewoners verdiepten zich inmiddels zelf verder in de regelgeving en zochten opnieuw contact met zowel De Alliantie als de gemeente. Daarbij wijzen zij op het Besluit bouwwerken leefomgeving.
Een van de bewoners stelt dat op de betreffende vluchtroutes helemaal geen fietsen en fatbikes mogen staan. ‘En als dat wel zo is, dan moet de woningcorporatie of de gemeente volgens mij binnen 24 uur handhaven’, zegt zij.
Die termijn van 24 uur is een uitleg van de bewoner. Wel gelden er landelijke regels voor brandgevaarlijke en hinderlijke objecten op gemeenschappelijke vluchtroutes. Fietsen en scootmobielen worden daarin expliciet genoemd.

‘Juist extra beschermde vluchtroutes’
Een belangrijk punt van discussie is volgens bewoners de status van de galerijen. De gemeente zou eerder hebben aangegeven dat het om routes in de buitenlucht gaat en dat daarom minder strenge regels gelden. Volgens bewoners klopt die redenering niet.
Zij stellen dat het juist gaat om extra beschermde vluchtroutes. ‘Het gaat hier niet zomaar om een galerij buiten’, zegt een bewoner. ‘Dit zijn extra beschermde vluchtroutes. Daar gelden juist strenge eisen voor.’
Dat een galerij zich aan de buitenzijde van een woongebouw bevindt, betekent in ieder geval niet automatisch dat de regels voor vluchtroutes niet gelden. Ook voor open galerijen kunnen de landelijke voorschriften rond brandveiligheid en het vrijhouden van vluchtroutes van toepassing zijn.
Volgens bewoners maakt dat het des te belangrijker dat niet alleen wordt gewaarschuwd, maar ook daadwerkelijk wordt opgetreden wanneer fietsen en andere obstakels telkens terugkeren.
Handhaver kwam overdag
Juist over die handhaving zijn de bewoners ontevreden. Zij zeggen meerdere keren contact te hebben opgenomen met de gemeentelijke afdeling Vergunningen, Toezicht en Handhaving en ook formeel om handhaving te hebben gevraagd.
Volgens bewoners bezocht een gemeentelijke toezichthouder het complex vervolgens overdag. Op dat moment trof die weinig of geen obstakels op de galerijen aan. De gemeente zag volgens hen daarna geen aanleiding om verder op te treden.
Dat onderzoek geeft volgens de bewoners geen goed beeld van de dagelijkse situatie. ’Overdag zijn mensen aan het werk of naar school en zijn de fietsen weg. Kom ‘s avonds kijken en dan staat het weer uitgestald op de galerij.’

Volgens bewoners liet de gemeente vervolgens weten het dossier af te sluiten. Wanneer zich opnieuw problemen voordoen, zouden zij weer een nieuw verzoek kunnen indienen.
Dat zorgt voor frustratie. Bewoners zeggen inmiddels via verschillende routes aandacht voor de situatie te hebben gevraagd, onder meer bij handhaving, leidinggevenden binnen de gemeente en via een klacht.
‘We hebben de directeur gemeld, de teamleider gemeld, de handhaver gemeld en een klacht ingediend’, zegt een bewoner. ‘Elke route hebben we inmiddels bewandeld.’
Eerdere zorgen over veiligheid
Naast de brandveiligheid speelt ook het eerdere gevoel van sociale onveiligheid nog steeds. In februari en maart vertelden bewoners al over onbekenden die het gebouw binnendrongen, vernielingen, diefstallen en confrontaties met jongeren.
Daarbij ontstond destijds bovendien discussie over meldingen bij politie en gemeente. Minister van Weel is pas nog in de Tweede Kamer tot de orde geroepen over aangiftes waar niets mee wordt gedaan. Ook hier ervaarden de bewoners dat: ze schakelden meerdere keren politie en wijkagent in, terwijl het stadsdeel in maart liet weten dat de beschreven signalen op dat moment niet bekend waren bij gemeente of politie.
Dat leidde toen al tot verbazing. Een van de bewoners zegt zelf aangifte te hebben gedaan en daarvan nog bewijs te bezitten. ‘Dat vond ik heel gek. Ik had die aangifte notabene zelf gedaan en had die nog als bewijs.’
Sindsdien proberen bewoners hun meldingen, aangiftes en correspondentie zoveel mogelijk zelf te bewaren. ‘De vorige keer werd gezegd dat meldingen niet bekend waren. Nu hebben we alles zwart op wit.’
Opnieuw naar de stadsdeelcommissie
De problemen rond De Fier stonden eerder dit jaar tweemaal op de politieke agenda in Oost. Toenmalig D66-commissieleden Jorieke van der Schaaf en Nora Ait Boubker bezochten het complex destijds zelf en brachten de situatie vervolgens in de stadsdeelcommissie. Ook vanuit andere partijen kwamen vragen over de manier waarop de meldingen werden opgepakt.
Bewoners hopen dat de situatie opnieuw onder de aandacht van de stadsdeelcommissie komt. ‘In principe zitten we nog met exact hetzelfde probleem’, zegt een van hen. ‘Als niemand het opnieuw aankaart, bloedt het binnen de gemeente gewoon dood.’
Voor de bewoners draait het inmiddels vooral om de vraag wie daadwerkelijk ingrijpt wanneer regels rond de vluchtroutes niet worden nageleefd. Volgens hen wijzen betrokken partijen vooral naar maatregelen die al zijn genomen, terwijl de dagelijkse situatie nauwelijks verandert.
‘Iedereen zegt wat hij gedaan heeft en vinkt zijn eigen lijstje af’, zegt een bewoner. ‘Maar voor ons verandert er weinig.’
Namen van de bewoners zijn bekend bij de redactie.